KASHAID, Kadinin Sosyal Hayata Katilimi ve Siyasal Mobilizasyonu, Yayina hazirlayan Yildiz Tokman, Ankara. Kadinin Sasyal Hayatini. Arastirma ye inceleme Dernegi Yayinfari: 17, 2000. (Kitap Taritimi/Book Reviews).(Book Review)

KASHAID, Kadinin Sosyal Hayata Katilimi ve Siyasal Mobilizasyonu, Yayina hazirlayan Yildiz Tokman, Ankara. Kadinin Sasyal Hayatini. Arastirma ye inceleme Dernegi Yayinfari: 17, 2000. ISBN 975-96051-5-5(111 + 15 Sayfa)

Kadinin Sosyal Hayatini Arashrma ve incelme Dernegi tarafindan basilan Kadinin Sosyal Hayata Kahlimi ve Siyasal Mobilizasyonu adli kitab son derece ilginc arastirma sonuclarini iceriyor. Turkiye'de kadinlar hakkinda yapilan arashrmalar arasinda onemli bir yer tutacaga benzeyen kitop Turkiye''eki kadinlann sosyal hayata katilimini ve siyasal mobilizasyonunu degisik acilardan incelemistir.

Arashrma, 18 yas ve uzeri evli kadinlari denek grubu olarak aliyor. Denek secimi, olasiliga dayah bir orneklem yaklasimiyla degil, kota orneklemesi modeliyle yapilmis. Dolayisiyla, sonuclar yorumlanirken, bulgular her kotadaki kadinlar acisindan onlamli olarak algilanmalidir. Arashrmada denek grubu, ev kadinlari ve calisan kadinlar olarak iki kesime oyrilmis. Dort degisken ise, ogrenim duzeyi, yas, calisma durumu, yasadigi kent olarak alinmis. Degiskenin etkisini olcmek icin, uc degisken sabit tutularak, sadece birisini degistirmek yontemi kullanilmis.

Arastirma uc bolumden olusuyor. Birinci bolum, evlilik bicimi, ev-ici kadin-erkek gorev bolusumu, kadinin kamusal alana acilimi ve siyasi yonelisi ile ilgili saptamalari iceriyor. Ikinci bolumde, kadinin siyasal-sosyal mobilizasyonu uzerinde, kadinin onne-babasinin, arkadas cevresinin, esinin etkileri arasliriliyor. Ucuncu bolumde kadinlorin haber kaynaklarina egiliniyor ve kadinin Turkiye ve dunyaya bakisi inceleniyor.

"Birinci Bolum" de ortaya cikan bulgulara gore, Turkiye de kadinlain yuzde 83'u "hem resmi, hem imam nikahiyla evli". Gorucu susluyle evlennlerin orani yuzde 41.35 iken, fanisip, anlasarak evlenenlerin orani yuzde 58.65. Egilim duzeyi yukseldikce modern evlilik bicimi agir basiyor. Modern evliligin onundeki engel kadinlarin ve/veya ailelerin dini inanclari oluyor. Dini yonu agirlikli olan kadin-erkek eitligine en uzakgrup olarak ortaya cikiyor. Buna karsin, koconin ev-isleriyle ugrasmasi tum ailelerde goruluyor. Tum kocalarin yuzde 44.5'I gunde iki saat ve daha fazla ev islerine yardim ediyorlar.

Kadinlar arasi en buyuk farklilasmayi gerceklestiren elmen egitim (ogrenim duzeyi). Evlilik bicimini, kocanin ev islerinde yardimci olmasini, evlilik seklini belirleyen birincil faktor kadinin ogrenim duzeyi oluyor. Turkiye'de ilkokul ve daha az egitimli kadinlarin yuzde 62.9'u siyasal yelpazenin saginda, yuksek egitimli kadinlarin yuzde 62.9'u siyasal yelpazenin solunda yer alryor.

"ikinci Bolum"de kadinin siyasal sosyalizasyonu, yani kadinin yasami boyunca, farkli donemlerde, icinde bulundugu cevrelerden (aile, okul, is, demek, parti, vb), kisilerdn, iletisim araclarindan, toplumsal-siyasal ve ekonomik olaylardan nasil etkilendigi arashrilmis. Arastirma sonuclarina gore, kadinlar siyasal sosyalizasyon surecinde daha fazla "kisilerden" etkileniyorlar. Evli kadinlarin en fazla etkilendikleri kisiler, yuzde 31.46 olarak esleri, yuzde 25.63 olarak ise babalaridir.