Asur Ticaret Kolonileri Devrinde kadin/Women in the Assyrian Trade Colonial Period.(article mainly in Turkish)

Ozet

Calismanin konusunu teskil eden Asur Ticaret Kolonileri Devrinde kadinin toplum ve aile icerisindeki sosyal, ekonomik ve hukuki statusunu befirlemede, Asur ve Anadolu tuccarlarin yapmis olduklari ve "Kultepe Tabletleri" olarak adlandirilan belgeler, onemli bilgiler vermektedir. Bunlar ticari vesikalar olmasi disinda donemin siyasi ve sosyal hayatma isik tutmasi acisindan da onemlidir. Biz bu belgelerden kadinlarin evlilik, bosanma, nafaka, miras, kolelik gibi durumlarda ne tur sosyal ve hukuki haklara sahip olduklarini, ayrica, donemin ticari faaliyetlerinde isgal ettikleri konuma iliskin onemli bilgiler edinmekteyiz.

Edindigimiz bilgiler isiginda, Mezopotamya kanunlarinin aksine, bu devirde Anadolu'da kadin evlenirken baslik parasi almak gibi bir uygulamanin olmadigi anlasikmaktadir. Kadina da bosanma hakki taninir, bosanma durumunda cocuklar genellikle kadina verilirdi. Kadinlar ticari islerde faal bir sekilde yer alir, kendi adlarina mulk edinebilirlerdi. Bu durum bugunku anlayimiza gore ileri bir zihniyetin ifadesi ise de aslinda kadinlarin sahip olduklari tum bu haklar Anadolu toplumunun anaerkil gelenegi aksettirdigini gostermektedir.

Gunumuzden yaklasik 4000 yil once Anadolu'da gecedi olan hukukun yansimasi olarak kadinlarin erkeklerle esit hak ve sorumluluklara sahip olduklarl anlasilmaktadir. Fakat burada bir durumu belirtmemiz gerekir ki, o da islenen belgelerde tum bu haklara sahip olan kadinlarin maddi anlamda gucu ellerinde bulunduran ailelerin kizlari ya da kadinlari olmasi problemidir. Bu anlamda geleneklere gore uygulanan hukuk sisteminin cogu zaman resmi hukukun nune gecebilecegi gorusu goz ardi edilmemelidir.

Anahtar Kelimeler: Kadin, Anadolu, Sosyal durum, Asur Ticaret Kolonileri Devri, Kultepe Tabletleri

Abstract

Women in the Assyrian Trade Colonial Period